ASA 3 Nedir Tıpta? Bir Kader Oyunu Gibi
ASA 3: Bir Nedir O Kadar Gizemli?
Bazen bir tıp terimi o kadar karmaşık olur ki, ben de dahil herkesin ağzında şüpheli bir “ASA 3 nedir?” sorusu döner. Hani bu, ilk bakışta gözünüzde büyüyen ama sonra aslında hiç de korkutucu olmayan, hayatta her an karşılaşabileceğiniz türden bir şeydir. Bu arada, ASA 3’ü anlamaya çalışırken, neredeyse tıbbın içine gizlenmiş bir maceraya atıldığımı hissettim. O kadar gizemli ki, bu terimi anlamak için adeta bir dedektif gibi çalışmanız gerekebilir.
ASA 3, tıpta bir anestezi risk değerlendirmesi anlamına geliyor. Daha basit bir deyişle, “anestezi altında olan bir kişinin vücudunun, genel sağlık durumu ve yaşamsal fonksiyonları nasıl?” sorusunun cevabını arıyor. “Aa, peki ASA 1 nedir?” demeyin. O da sağlıklı ve fit birinin durumunu gösteriyor. ASA 3, biraz daha ağır bir durum. Yani, çok ciddi bir sağlık sorunu ya da hastalık varsa, anesteziyi alacak kişinin vücudu, anesteziye uygun olmayacak kadar yorgun ve zayıf olabilir.
Hani o “benim metabolizmam çok yavaş” falan diyen arkadaşlar var ya, işte onlar için ASA 3’e girmeye bir adım daha yaklaşıyorlar. (Şaka şaka, merak etmeyin. Ama ciddi sağlık sorunları da bu risk grubuna giriyor.)
ASA 3: İçimden Geçen Diğer Sorular
İçimdeki sorgulayıcı ben, derin bir nefes alıp kendine bir soru sormadan edemiyor: “Peki, ASA 3 nedir tıpta? Gerçekten bu kadar önemli mi?” Çünkü bir yanda ASA 3, tıpta bir risk grubunu belirlerken, diğer yanda ise “Yahu, ben neden 3 değil de 1’de kalmadım?” diye düşünüyorum. Biraz daha sağlıklı yaşam tarzı, belki biraz daha dikkatli seçimler yapsaydım, ASA 1 olabilirdim. (Ama sonra o pizza iştahımı düşününce, ASA 3’e mi itildim, ne?)
Bir de ASA 3’e girenlerin hayatı biraz da risk almayı sevenlere benziyor. “Biraz daha az stres, biraz daha fazla sağlıklı alışkanlık, belki…?” Gerçekten bazen hayatta sınırları zorlamak gerek. Ama sonuçta, ASA 3’e giriyorsanız, şu an rahatlayabilirsiniz: Çünkü sağlık ekipleri her zaman hazır, ama siz bir adım daha sağlıklı olabilirsiniz.
ASA 3: Gündelik Hayatta Ne Anlama Geliyor?
Bir an için ASA 3’ün anlamını hayatımıza uyarlayalım. Hani her gün sabah işe gitmek için “Bugün mükemmel olacağım!” diye uyanan ama sonra kahve içerken o motivasyonu kaybeden insanlar var ya… İşte o kişiler, ASA 3 risk grubunda olsaydı, çok daha yüksek ihtimalle anesteziye uygun olmayan bir sağlık durumuna sahip olurlar. Sadece birkaç gündelik alışkanlık değişikliğiyle çok daha rahat bir yaşam sürdürülebilir. O yüzden, ASA 3 nedir tıpta sorusuna bakarken, sağlığınızla barışık olmak da önemli.
Bir gün, sabah işe gitmek için tam çıkacakken evde terlikleri bulamayıp, “Yine ASA 3 risk grubuna yaklaştım herhalde!” diye espri yapmıştım. Ama şimdi düşündüğümde, o sabahki yoğun stresin belki de bir parçası ASA 3’e girmemdeki etmenlerden biri olabilir. Bazen stresin etkisini küçümsememek gerekiyor.
ASA 3 ve Ben: Komik Bir Diyalog
Düşünsenize, hastaneye girmişsiniz ve doktor size “ASA 3” demiş. O an ne hissedersiniz? Ben, anesteziye hazırlanırken çok fazla soru soran tiplerdenim. Belki de “Hangi ilaçları kullanıyorsunuz?” sorusuyla başlamam gerekirdi. Ama hayır, ben tabii ki iç sesime kulak verip kendi kendime diyorum: “Yani ben bu kadar gençken ASA 3 mü oluyorum? Bunu bir yere yazalım, dedim!”
Ben (doktor olarak): “Merhaba, genç arkadaşım. ASA 3. Ciddi sağlık sorunlarınız var mı?”
Ben (hastam olarak): “Ya şimdi ciddi derken, genelde spor yapmayı sevmiyorum, evde pijama ile vakit geçiriyorum, kahveye olan aşkımı sürdürüyorum, ama daha ne kadar ciddi olabilirim ki?”
Ben (doktor olarak): “Bunlar da risk faktörleridir, tabii ama endişelenmeyin. Sizi burada çok rahatlatacağız!”
Ve böylece, ASA 3 ve benim yaşadığım deneyimler yavaşça anlaşılabilir hale geliyor.
Sonuç: ASA 3, Ama Sadece Bir Risk Değerlendirmesi
Sonuçta, ASA 3 nedir tıpta sorusunun cevabı, biraz korkutucu gibi görünse de aslında çok da dramatik değil. Tıptaki ASA (American Society of Anesthesiologists) sınıflandırması, bir kişiyi anestezi altına alırken ne tür bir riske girdiğini belirlemeye yarıyor. ASA 3, sağlık sorunları olsa da hâlâ hayatta ve mücadele etmekte olan kişileri ifade ediyor. Eğer siz de bir gün bu sınıflandırmaya girerseniz, sakin olabilirsiniz; doktorlar ve sağlık ekibi hep yanı başınızda olacak.
Ama yine de, biraz daha sağlıklı yaşamayı denemek, belki biraz daha hareketli bir yaşam tarzı benimsemek, belki o pizza iştahından biraz geri durmak iyi olabilir. Sonuçta, yaşamda en büyük risk, her zaman cesaretle atılmaktır, değil mi?